KOMÜNİST PARTİNİN TARİHİ
komunist-partinin-tarihi
Türkiye’de komünist partinin tarihi Türkiye İşçi Çiftçi Sosyalist Fırkası (TİÇSF) ile resmiyet kazanmıştır. Mustafa Suphi İttihat ve Terakki iktidarı tarafından Sinop’a sürülmüştür ve buradan da Rusya’ya geçmiştir. 10 Eylül 1920′de sürgündeki askerler ve Türkiyede’ki grupların da katılımı ile Türkiye Komünist Fırkası’nı (TKF) kurdu. Mustafa Suphi ve arkadaşları Kurtuluş Savaşı’na destek vermek amacı ile Mustafa Kemal’in daveti üzerine yurda döndüler. Sinop’a geçerken Yahya Kahya ve arkadaşları tarafından öldürülmüşlerdir. Genel kanı bu cinayeti Kazım Karabekir’in kendi buyruğuna yaptığı yönündedir fakat diğer bir kanıya görede Kazım Karabekir’in bunu Atatürk’ün onayı olmadan yapamayacağıdır. Bu olaydan sonra TKP nin iktidara yönelik faaliyetleri başlamıştır.
Bu dönemden sonra 1960 yılına kadar TKP nin faaliyetleri kesintili olarak devam etmiştir. 1927 yılında parti içindeki Kemalist kadroların ayrılması ile çıkmaza giren faaliyetler komünist şair Nazım Hikmet’in partiye katılmasıyla tekrar ivme kazandı.
1960′lar la başlayan süreçte Türkiye’ de yükselen devrimci hareketin en önemliği dinamiğiydi TKP. İsmail Bilen’in parti genel sekreterliğine geçmesinden sonra ülke içindeki örgütlenme hız kazandı. Bilimsel sosyalist çizgide olan TKP ile SSCB ile paralel bir çizgide yer aldı. Bu dönemde kitlesel hareketlerde artış görüldü. Öğrenci, kadın, işçi ve çiftçi ile sendikal hareketler faaliyetler içinde yer aldı. 1 Mayıs kutlamalarının kitleselleşmesi, faşist aşırı sağcı terörlere karşı eylemler, 141. ve 142. maddenin kaldırılması gibi eylemlerle ülkedeki devrimci mücadelenin bel kemiği oldu. İşçi sınıfı içindeki örgütlenmesi ve halka kültürel faaliyetler ile de yaklaşımı ve üyelerin gelişimini de sağlaması en büyük başarısı oldu.
1970′lerin sonunda partideki ayrılmalar ve 12 Eylül 1980 darbesi devrimci mücadeleye ve TKP’ye ağır kayıplar verdirdi. Partinin tüm kadroları tutuklandı ve ardından SSCB’nin yurtdışındaki bağlantılı partileri tasfiye süreci sonunda TKP toparlanmakta güçlük çekti. SSCB’nin dağılmasının ardından Türkiye’deki sosyalist hareket ve TKP ağır darbeler aldı.
7 Ekim 1987′de TKP ve TİP in birleşmesi ile Türkiye Birleşik Komünist Partisi (TBKP) kuruldu. 1990′ların başında TBKP kapatılacağı için Sadun Eren önderliğinde kurulan Sosyalist Birlik Partisi de 1991 de Anayasa Mahkemesi tarafından kapatıldı. Bu süreçten sonra 2001′de tekrar kurulan TKP ‘ye 1980 öncesi kadrodan isimlerin de katılımıyla devrimci mücadelesine devam etmektedir.
Etiketler: mustafa suphi, sadun eren, sscb, tiçsf, tip, tkp
Belki bunlar da ilginizi çeker
fatih @ Ağustos 13, 2008